{"id":97634,"date":"2021-05-23T08:00:34","date_gmt":"2021-05-23T13:00:34","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/?p=97634"},"modified":"2021-05-24T11:55:30","modified_gmt":"2021-05-24T16:55:30","slug":"poner-en-alto-a-la-uv-forma-de-agradecer-de-ariadna-santos-reyes","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/banner\/poner-en-alto-a-la-uv-forma-de-agradecer-de-ariadna-santos-reyes\/","title":{"rendered":"\u201cPoner en alto a la UV\u201d, forma de agradecer de Ariadna Santos Reyes"},"content":{"rendered":"<ul>\n<li data-leveltext=\"\uf0b7\" data-font=\"Symbol\" data-listid=\"1\" data-aria-posinset=\"1\" data-aria-level=\"1\"><i><span data-contrast=\"auto\">En la Facultad de Biolog\u00eda de la UV, regi\u00f3n Xalapa,\u00a0<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">hizo un estudio sobre el delf\u00edn de dientes rugosos<\/span><\/i><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true}\">\u00a0<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<div id=\"attachment_97635\" style=\"width: 371px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2021\/05\/200521-Aridna-1-100k.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-97635\" class=\"size-full wp-image-97635\" src=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2021\/05\/200521-Aridna-1-100k.jpg\" alt=\"\u201cNunca hay que rendirse para obtener lo que uno se ha planteado\u201d \" width=\"361\" height=\"480\" srcset=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2021\/05\/200521-Aridna-1-100k.jpg 361w, https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2021\/05\/200521-Aridna-1-100k-226x300.jpg 226w\" sizes=\"auto, (max-width: 361px) 100vw, 361px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-97635\" class=\"wp-caption-text\">\u201cNunca hay que rendirse para obtener lo que uno se ha planteado\u201d<\/p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><b><i><span data-contrast=\"auto\">Karina de la Paz Reyes D\u00edaz<\/span><\/i><\/b><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><b><i><span data-contrast=\"auto\">2<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"auto\">3<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"auto\">\/05\/2021, Xalapa,\u00a0<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"auto\">Ver.-<\/span><\/i><\/b><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201cAgradezco esta instituci\u00f3n universitaria, por la oportunidad de ser bi\u00f3loga y a la fecha poner en alto a la UV estando en otra escuela y en otro estado\u201d, afirm\u00f3\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">Ariadna Santos Reyes<\/span><span data-contrast=\"auto\">, quien dijo que<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">descubri\u00f3 su<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0gran<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">inter\u00e9s<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">por la inve<\/span><span data-contrast=\"auto\">stigaci\u00f3n<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0siendo estudiante\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">de la<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<a href=\"https:\/\/www.uv.mx\/biologia\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Facultad de\u00a0<\/a><\/span><span data-contrast=\"auto\">Biolog\u00eda de la Universidad Veracruzana (UV)<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span> <span data-contrast=\"auto\">A<\/span><span data-contrast=\"auto\">h\u00ed, motivada por<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0acad\u00e9micos como<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0Ibiza Mart\u00ednez Serrano<\/span><span data-contrast=\"auto\">, se interes\u00f3 por l<\/span><span data-contrast=\"auto\">os mam\u00edferos ma<\/span><span data-contrast=\"auto\">rinos<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">e\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">hizo un estudio sobre el delf\u00edn de dientes rugosos para obtener el grado de licenciatura.<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0A la fecha,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">en el posgrado<\/span><span data-contrast=\"auto\">, hace\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">lo propio\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">con el lobo marino de C<\/span><span data-contrast=\"auto\">alifornia.<\/span><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">\u201cNunca hay que rendirse para\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">conseguir las metas<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0que un<\/span><span data-contrast=\"auto\">o<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0se plantea<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0porque claro que se puede, doctores e investigadores que nos\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">imparten<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0clase<\/span><span data-contrast=\"auto\">s<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0lo han conseguido; para\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">muchos<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0ellos son un ejemplo, para m\u00ed\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">lo\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">es la doctora Ibiza<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">dijo en entrevista para\u00a0<\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Universo<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">E<\/span><span data-contrast=\"auto\">n un primer momento<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">Ari<\/span><span data-contrast=\"auto\">a<\/span><span data-contrast=\"auto\">dna\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">decidi\u00f3 ingresar<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0a la Facultad de Biolog\u00eda\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">dado\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">su gusto por l<\/span><span data-contrast=\"auto\">a fauna<\/span><span data-contrast=\"auto\">,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">pero\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">siendo\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">estudiante de \u00e9sta\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">su perspectiva cambi\u00f3<\/span><span data-contrast=\"auto\">: \u201cSe me abri\u00f3 un mundo de opciones, porque la<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0biolog\u00eda\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">no<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0s\u00f3lo son animalitos, va mucho m\u00e1s all\u00e1 y es todo\u201d<\/span><span data-contrast=\"auto\">, comparti\u00f3.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Reci\u00e9n ingres<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00f3<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0a la\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">instituci\u00f3n<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">tuvo \u201cla<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0fortuna<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d de conocer a la profesora-investigadora<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0Ibiza Mart\u00edne<\/span><span data-contrast=\"auto\">z<\/span><span data-contrast=\"auto\">, quien fue\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">asignada como\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">su tuto<\/span><span data-contrast=\"auto\">ra<\/span><span data-contrast=\"auto\">;<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0a la par,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0la<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0a<\/span><span data-contrast=\"auto\">cad\u00e9mica<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0inici<\/span><span data-contrast=\"auto\">aba<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">un<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0programa de monitoreo basado en especies indicadoras de integridad ecol\u00f3gica en el Parque Nacional Sistema Arrecifal Veracruzano (PNSAV)<\/span><span data-contrast=\"auto\">, a trav\u00e9s de\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">un\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">convenio entre la UV y la Administraci\u00f3n Portuaria Integral de Veracruz (<\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Apiver<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">)<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Ariadna Santos<\/span><span data-contrast=\"auto\">, en\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">el\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">segundo semestre de<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">su<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">carrera<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0solicit\u00f3 ingresar a tal proyecto en calidad de volunt<\/span><span data-contrast=\"auto\">aria<\/span><span data-contrast=\"auto\">, posteriormente<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0como prestadora de s<\/span><span data-contrast=\"auto\">ervicio\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">s<\/span><span data-contrast=\"auto\">ocial y finalmente como tesista<\/span><span data-contrast=\"auto\">;<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00e9stos fueron los primeros pasos por el<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0camino\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">de<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0biolog\u00eda marina.<\/span><\/p>\n<p><b><span data-contrast=\"auto\">Delf\u00edn de dientes\u00a0<\/span><\/b><b><span data-contrast=\"auto\">rugosos<\/span><\/b><span data-ccp-props=\"{}\"><br \/>\n<\/span><span data-contrast=\"auto\">Desarroll\u00f3 s<\/span><span data-contrast=\"auto\">u tesis<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201cRelaci\u00f3n entre procesos de\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">mesoescala<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0del Golfo de M\u00e9xico y la presencia del delf\u00edn de dientes rugosos (<\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Steno<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">bredanensis<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">) en el Parque Nacional Sistema Arrecifal Veracruzano, M\u00e9xico<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">bajo la direcci\u00f3n d<\/span><span data-contrast=\"auto\">e<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0Ibiza Mart\u00ednez y\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">codirec<\/span><span data-contrast=\"auto\">ci\u00f3n<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0Adri\u00e1n Rodr\u00ed<\/span><span data-contrast=\"auto\">guez Torales<\/span><span data-contrast=\"auto\">.\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">La<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0de<\/span><span data-contrast=\"auto\">fe<\/span><span data-contrast=\"auto\">nsa fue en<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0octubre de 2020<\/span><span data-contrast=\"auto\">, v\u00eda remota,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0y o<\/span><span data-contrast=\"auto\">btuvo\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">el<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0t\u00edtulo\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">profesional\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">por unanimidad.<\/span><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">\u201cEsta especie es p<\/span><span data-contrast=\"auto\">oco conocida, casi no hay estudios al respecto<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0y<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0aqu\u00ed<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0en M\u00e9xico son menos<\/span><span data-contrast=\"auto\">. N<\/span><span data-contrast=\"auto\">osotros\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">relacionamos<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0la presencia de e<\/span><span data-contrast=\"auto\">ste delf\u00edn en el\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">PNSAV<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0con procesos de\u00a0meso<\/span><span data-contrast=\"auto\">escala<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0(<\/span><span data-contrast=\"auto\">que ocurren en el oc\u00e9ano\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">y\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">modifican la din\u00e1mica de este delf\u00edn<\/span><span data-contrast=\"auto\">)<\/span><span data-contrast=\"auto\">.\u201d<\/span><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Como parte de\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">la<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0investigaci\u00f3n, descubrieron que\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">los delfines<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0llegan en\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">momentos<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0espec\u00edfic<\/span><span data-contrast=\"auto\">os:<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">v<\/span><span data-contrast=\"auto\">ienen de vis<\/span><span data-contrast=\"auto\">i<\/span><span data-contrast=\"auto\">ta en temporada de\u00a0nortes\u00a0o frentes fr\u00edos.<\/span><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">\u201cQuisimos relacionar qu\u00e9 tipos de eventos oceanogr\u00e1ficos ocurr\u00edan, que pueden influir en que el delf\u00edn venga; entonces, encontramos qu<\/span><span data-contrast=\"auto\">e<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0hay unos giros\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">de\u00a0mesoescala\u00a0(porque est\u00e1n cercanos a la costa) que producen que las masas de agua se muev<\/span><span data-contrast=\"auto\">an<\/span><span data-contrast=\"auto\">, ya sea de manera horaria o antihoraria. Ha sido un aporte valioso para esta especie, porque\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">no hay informaci\u00f3n como tal y por<\/span><span data-contrast=\"auto\">que adem\u00e1s es dif\u00edcil observar.\u201d<\/span><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Para observarles,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0fue necesaria la<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0navegaci\u00f3n\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">en una embarcaci\u00f3n\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">menor<\/span><span data-contrast=\"auto\">, una lancha, por todo el PNSAV<\/span><span data-contrast=\"auto\">. Una vez que\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">los delfines\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">eran<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0identificados, buscaban acerc\u00e1rseles<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0sin perturbar su comportamiento<\/span><span data-contrast=\"auto\">, para registrar<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">fotogr\u00e1ficamente qu\u00e9 hac<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00edan<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0y\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">c\u00f3mo era cada uno, as\u00ed como el tiempo de observaci\u00f3n<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><\/p>\n<div id=\"attachment_97636\" style=\"width: 732px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2021\/05\/200521-Aridna-2-100k.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-97636\" class=\"size-full wp-image-97636\" src=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2021\/05\/200521-Aridna-2-100k.jpg\" alt=\"Un d\u00eda de navegaci\u00f3n, buscando delfines \" width=\"722\" height=\"351\" srcset=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2021\/05\/200521-Aridna-2-100k.jpg 722w, https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2021\/05\/200521-Aridna-2-100k-300x146.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 722px) 100vw, 722px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-97636\" class=\"wp-caption-text\">Un d\u00eda de navegaci\u00f3n, buscando delfines<\/p><\/div>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Para relacionarlos con los procesos de\u00a0mesoescala, Ariadna utiliz\u00f3, adem\u00e1s de las fotograf\u00edas, otro tipo de herramientas como las im\u00e1genes satelitales, obtenidas del\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">espectrorradi\u00f3metro\u00a0de im\u00e1genes de resoluci\u00f3n moderada<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0(MODIS, por sus siglas en ingl\u00e9s)\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">Aqua de la\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">Administraci\u00f3n Nacional de Aeron\u00e1utica y el Espacio<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">(NASA<\/span><span data-contrast=\"auto\">, por sus siglas en ingl\u00e9s<\/span><span data-contrast=\"auto\">).<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Cabe\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">se\u00f1alar\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">que e<\/span><span data-contrast=\"auto\">sta especie de<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0delfines<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">no\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">salta,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0como<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0los que\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">se conocen tradicionalmente<\/span><span data-contrast=\"auto\">, simplemente<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0sube<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0y baja<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0a respirar<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">Por lo tanto<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">su aleta\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">se ve\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">menos de un minuto<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0en la superficie del agua<\/span><span data-contrast=\"auto\">,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">y<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0es<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0complicado<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0y minucioso estudiarles.<\/span><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">La<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0investigaci\u00f3n le requiri\u00f3 tres a\u00f1os<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">(<\/span><span data-contrast=\"auto\">2016-2019<\/span><span data-contrast=\"auto\">)<\/span><span data-contrast=\"auto\">, en tal periodo s\u00f3lo\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">pudieron observarlo en\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">11<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0ocasiones,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">gracias\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">a\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">las cuales\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">Ari<\/span><span data-contrast=\"auto\">a<\/span><span data-contrast=\"auto\">dna<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">tiene un respaldo estad\u00edstico que\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">le\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">permite sustentar todo lo planteado en su documento<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">recepcional<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">\u201cEs una especie muy dif\u00edcil de ver. Tiene h\u00e1bitos m\u00e1s oce\u00e1nicos, est\u00e1 en zonas alejadas a la costa y nosotros lo pudimos ver cerca, entonces esos son eventos importantes para la especie. Fue como un\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">descubrimiento el (co<\/span><span data-contrast=\"auto\">rroborar<\/span><span data-contrast=\"auto\">) que este delf\u00edn puede llegar tan cerca de la costa<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d, insist<\/span><span data-contrast=\"auto\">i<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00f3.<\/span><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Si bien \u00e9sta fue su investigaci\u00f3n\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">para obtener el grado<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0de Licenciada<\/span><span data-contrast=\"auto\">, no fue la \u00fanic<\/span><span data-contrast=\"auto\">a<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0que realiz\u00f3 siendo estudiante UV<\/span><span data-contrast=\"auto\">;<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0por ejemplo,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">b<\/span><span data-contrast=\"auto\">ajo la tutor\u00eda de la Ibiza\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">Mart\u00ednez\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">particip\u00f3<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">en el art\u00edculo<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0cient\u00edfico<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201c<\/span><span data-contrast=\"auto\">El delf\u00edn que quiere ser lagarto<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d<\/span><span data-contrast=\"auto\">,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">publicado\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">en el libro\u00a0<\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Ciencia sin fronteras<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">, en\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">2017<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0(<\/span><a href=\"https:\/\/bit.ly\/3yrrm7G\"><span data-contrast=\"none\">https:\/\/bit.ly\/3yrrm7G<\/span><\/a><span data-contrast=\"auto\">)<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><\/p>\n<p><b><span data-contrast=\"auto\">Lobo marino de California<\/span><\/b><span data-ccp-props=\"{}\"><br \/>\n<\/span><span data-contrast=\"auto\">En la actualidad<\/span><span data-contrast=\"auto\">, Ar<\/span><span data-contrast=\"auto\">i<\/span><span data-contrast=\"auto\">a<\/span><span data-contrast=\"auto\">dna<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">cursa el primer semestre<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0de la\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">Maestr\u00eda en Ciencias con Especialidad en Manejo de Recursos Marinos<\/span><span data-contrast=\"auto\">, adscrita al\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">Centro Interdisciplinario de Ciencias Marinas del<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">Instituto\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">Polit\u00e9cnico Nacional<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0con sede en La Paz, Baja California Sur<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Ah\u00ed,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">investiga<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0una especie que conoci\u00f3 siendo estudiante\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">de licenciatura y en su momento llam\u00f3 mucho su atenci\u00f3n<\/span><span data-contrast=\"auto\">: el lobo marino<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0de California<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">El<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0inter\u00e9s<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0le<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0surgi\u00f3 cuando asisti\u00f3<\/span><span data-contrast=\"auto\">, animada por su tutora, a\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">la<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0Escuela de Mam\u00edferos Marinos<\/span><span data-contrast=\"auto\">, edici\u00f3n 2017<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">organizada por la Sociedad Mexicana de Mastozoolog\u00eda Marina,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">que\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">se lleva a cabo cada dos a\u00f1os durante verano e<\/span><span data-contrast=\"none\">n\u00a0<\/span><span data-contrast=\"none\">La Paz, Baja California Sur.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">\u201cJam\u00e1s hab\u00eda visto un lobo marino y cuando lo vi me atrap\u00f3<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">expres\u00f3 gustosa. A<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0la par,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">en aquella ocasi\u00f3n\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">conoci\u00f3\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">al investiga<\/span><span data-contrast=\"auto\">dor<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0Fernando Elorriaga\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">Verplancken<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0y tambi\u00e9n\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">le surgi\u00f3 el inter\u00e9s de trabajar con \u00e9l, dada su\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">vasta\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">experti<\/span><span data-contrast=\"auto\">s<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0en pi<\/span><span data-contrast=\"auto\">n<\/span><span data-contrast=\"auto\">n\u00edpedos.<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0Ambas metas acad\u00e9micas est\u00e1n siendo cumplidas.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">El objetivo de\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">su<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0trabajo es determinar un nicho isot\u00f3pico<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0y c<\/span><span data-contrast=\"auto\">omo antecedente coment\u00f3 que en<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0septiembre de 2020 hubo un varamiento masivo en Baja California Sur, donde todos eran machos<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">P<\/span><span data-contrast=\"auto\">or ello, Ari<\/span><span data-contrast=\"auto\">a<\/span><span data-contrast=\"auto\">dna busca determinar<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0a partir de muestras de sus bigotes y pelo,\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">a<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00a0d\u00f3nde corresponden estos organismos<\/span><span data-contrast=\"auto\">. \u201cNo sabemos si estaban aqu\u00ed, en La Paz, Baja California, dentro del Golfo de California o son pertenecientes al\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">oc\u00e9ano\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">P<\/span><span data-contrast=\"auto\">ac\u00edfico. Eso es lo que queremos\u00a0<\/span><span data-contrast=\"auto\">averiguar en este estudio\u201d<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;335559731&quot;:708}\">\u00a0<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>La egresada de la Facultad de Biolog\u00eda cursa la Maestr\u00eda en Ciencias con Especialidad en Manejo de Recursos Marinos, en el Centro Interdisciplinario de Ciencias Marinas del IPN <\/p>\n","protected":false},"author":1775,"featured_media":97637,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[61],"tags":[2939,147],"class_list":["post-97634","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-banner","tag-ariadna-santos-reyes","tag-facultad-de-biologia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/97634","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1775"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=97634"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/97634\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":97779,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/97634\/revisions\/97779"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/media\/97637"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=97634"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=97634"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=97634"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}