{"id":76289,"date":"2019-11-08T08:00:27","date_gmt":"2019-11-08T14:00:27","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/?p=76289"},"modified":"2019-11-08T13:43:40","modified_gmt":"2019-11-08T19:43:40","slug":"ser-mas-comprensible-y-explicable-reto-de-la-inteligencia-artificial","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/tecnologia\/ser-mas-comprensible-y-explicable-reto-de-la-inteligencia-artificial\/","title":{"rendered":"Ser m\u00e1s comprensible, reto de la inteligencia artificial"},"content":{"rendered":"<ul>\n<li data-leveltext=\"\uf0b7\" data-font=\"Symbol\" data-listid=\"1\" data-aria-posinset=\"1\" data-aria-level=\"1\"><i><span data-contrast=\"auto\">Marley <\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">Vellasco<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">, jefa del Laboratorio de Inteligencia Computacional y Rob\u00f3tica<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\"> d<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">e Brasil<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">, <\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">p<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">articip\u00f3 en la<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\"> XVIII Conferencia Internacional Mexicana sobre Inteligencia Artificial<\/span><\/i><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/li>\n<li data-leveltext=\"\uf0b7\" data-font=\"Symbol\" data-listid=\"1\" data-aria-posinset=\"2\" data-aria-level=\"1\"><i><span data-contrast=\"auto\">Este evento fue realizado por el Centro de Investigaci\u00f3n en Inteligencia Artificial de la UV y la SMIA<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\"> del 28 al 31 de octubre<\/span><\/i><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<div id=\"attachment_76290\" style=\"width: 732px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/11\/071119-MARLEY-VELLASCO.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-76290\" class=\"size-full wp-image-76290\" src=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/11\/071119-MARLEY-VELLASCO.jpg\" alt=\"\" width=\"722\" height=\"481\" srcset=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/11\/071119-MARLEY-VELLASCO.jpg 722w, https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/11\/071119-MARLEY-VELLASCO-300x200.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 722px) 100vw, 722px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-76290\" class=\"wp-caption-text\">Marley Vellasco, fundadora y jefa del Laboratorio de Inteligencia Computacional y Rob\u00f3tica de Brasil<\/p><\/div>\n<p><b><i><span data-contrast=\"auto\">Claudia Peralta V\u00e1zquez<\/span><\/i><\/b><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><b><i><span data-contrast=\"auto\">08<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"auto\">\/<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"auto\">11<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"auto\">\/<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"auto\">20<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"auto\">19, Xalapa, Ver.- <\/span><\/i><\/b><span data-contrast=\"auto\">Marley <\/span><span data-contrast=\"auto\">Vellasco<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\"> fundador<\/span><span data-contrast=\"auto\">a y jefa del <\/span><span data-contrast=\"auto\">Laboratorio de Inteligencia Computacional y Rob\u00f3tica <\/span><span data-contrast=\"auto\">de <\/span><span data-contrast=\"auto\">R\u00edo de Janeiro, Brasil, declar\u00f3 que uno de los mayores retos que enfrenta la inteligencia artificial (IA) es ser m\u00e1s comprensible y explicable para que la mayor\u00eda de las personas la use y conf\u00ede en los resultados.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">La D<\/span><span data-contrast=\"auto\">octora en Ciencias de la Computaci\u00f3n por la<\/span> <span data-contrast=\"auto\">University<\/span> <span data-contrast=\"auto\">College<\/span><span data-contrast=\"auto\"> London, particip\u00f3 el pasado 30 de octubre en la <\/span><span data-contrast=\"auto\">XVIII Conferencia Internacional Mexicana sobre Inteligencia Artificial (MICAI 2019),<\/span><span data-contrast=\"auto\"> organizada por el <a href=\"https:\/\/www.uv.mx\/ciia\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Centro de Investigaci\u00f3n en Inteligencia Artificial<\/a> (CIIA) de <\/span><span data-contrast=\"auto\">la Universidad Veracruzana <\/span><span data-contrast=\"auto\">y la Sociedad Mexicana de Inteligencia Artificial.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">En entrevista<\/span><span data-contrast=\"auto\"> para <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Universo<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\"> realizada en las instalaciones de la Sala Anexa <\/span><span data-contrast=\"auto\">Tlaqn\u00e1<\/span><span data-contrast=\"auto\">, Centro Cultural, donde imparti\u00f3 la ponencia \u201c<\/span><span data-contrast=\"auto\">Mo<\/span><span data-contrast=\"auto\">delos <\/span><span data-contrast=\"auto\">neuroevolutivos<\/span><span data-contrast=\"auto\"> basados <\/span><span data-contrast=\"auto\">en algoritmos evolutivos inspirados en la cu\u00e1ntica<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d, dijo<\/span><span data-contrast=\"auto\"> que otro de los retos de la IA es desarrollar un alto poder computaciona<\/span><span data-contrast=\"auto\">l en las universidades para procesar la inmensidad de datos, sobre todo de los generados en redes sociales.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Sobre su opini\u00f3n en torno a que la IA requiere ser m\u00e1s comprensible y entendible, coment\u00f3 que en el caso de un m\u00e9dico que tiene todos los conocimientos para emitir un diagn\u00f3stico, tambi\u00e9n requiere de herramientas tecnol\u00f3gicas que le brinden soluciones explicables.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">\u201c\u00c9<\/span><span data-contrast=\"auto\">sos son los problemas que debemos atacar para tener modelos m\u00e1s comprensibles, las personas y procesadores que<\/span> <span data-contrast=\"auto\">necesitan de soluciones de inteligencia, re<\/span><span data-contrast=\"auto\">quieren soluciones explicables.\u201d<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Marley <\/span><span data-contrast=\"auto\">Vellasco<\/span><span data-contrast=\"auto\">, cuyos<\/span><span data-contrast=\"auto\"> intereses de investigaci\u00f3n est\u00e1n relacionados con los m\u00e9todos y aplicaciones de inteligencia computacional, incluidas las redes neuronales, la l\u00f3gica difusa y la computaci\u00f3n evolutiva aplicada a los sistemas de soporte de decisiones,<\/span><span data-contrast=\"auto\"> manifest\u00f3 que en t\u00e9rminos de desarrollo de modelos, la IA en Am\u00e9rica Latina s\u00ed ha evolucionado.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Esta visi\u00f3n no es similar en el \u00e1rea de rob\u00f3tica<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\"> donde el problema<\/span><span data-contrast=\"auto\"> no son los modelos ni los procesadores o el equipamiento, sino la falta de financiamiento que pueden otorgar empresas y los entes gubernamentales para la construcci\u00f3n de robots.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">\u201cT<\/span><span data-contrast=\"auto\">enemos conocimientos<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\"> pero<\/span><span data-contrast=\"auto\"> no los medios financieros para hacerlo con mayor facilidad y ser equi<\/span><span data-contrast=\"auto\">parables con pa\u00edses como Jap\u00f3n.\u201d<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">La cient\u00edfica e investigadora tambi\u00e9n resalt\u00f3 que la IA es un campo interesante para las mujeres, por lo cual es necesario promover m\u00e1s su participaci\u00f3n.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">En cuanto al tema de su ponencia, al cual ha dedicado <\/span><span data-contrast=\"auto\">10<\/span><span data-contrast=\"auto\"> a\u00f1os de estudio, present\u00f3 una <\/span><span data-contrast=\"auto\">visi\u00f3n general de los algoritmos evolutivos de inspiraci\u00f3n cu\u00e1ntica y su aplicaci\u00f3n a la evoluci\u00f3n de diferentes modelos de redes neuronales, como los <\/span><span data-contrast=\"auto\">percetrones<\/span><span data-contrast=\"auto\"> multicapa, las redes neuronales recurrentes y las re<\/span><span data-contrast=\"auto\">des neuronales espirales.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Expuso que la idea <\/span><span data-contrast=\"auto\">es utilizar computaci\u00f3n <\/span><span data-contrast=\"auto\">evolucionaria para configurar <\/span><span data-contrast=\"auto\">autom\u00e1ticamente la red neuronal.<\/span> <span data-contrast=\"auto\">Se trata de m<\/span><span data-contrast=\"auto\">odelos h\u00edbridos que combinan dos herramientas de la <\/span><span data-contrast=\"auto\">IA<\/span><span data-contrast=\"auto\"> que son<\/span><span data-contrast=\"auto\">: algoritmos evolutivos o <\/span><span data-contrast=\"auto\">revolucionarios y redes neuronales.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Cabe mencionar que <\/span><span data-contrast=\"auto\">Marley<\/span> <span data-contrast=\"auto\">Vellasco<\/span><span data-contrast=\"auto\"> h<\/span><span data-contrast=\"auto\">a supervisado m\u00e1s de 40 tesis doctorales y 85 disertaciones de maestr\u00eda, y ha coordinado m\u00e1s de 50 proyectos de investigaci\u00f3n con industrias, algunas de las cuales resultaron en premios de innovaci\u00f3n tecnol\u00f3gica.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Es un campo interesante para las mujeres, por lo cual es necesario promover m\u00e1s su participaci\u00f3n: Marley Vellasco, jefa del Laboratorio de Inteligencia Computacional y Rob\u00f3tica de R\u00edo de Janeiro, Brasil<\/p>\n","protected":false},"author":1508,"featured_media":76290,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[51],"tags":[],"class_list":["post-76289","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tecnologia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/76289","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1508"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=76289"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/76289\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/media\/76290"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=76289"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=76289"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=76289"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}