{"id":66873,"date":"2019-04-25T21:30:14","date_gmt":"2019-04-26T02:30:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/?p=66873"},"modified":"2019-04-26T13:23:35","modified_gmt":"2019-04-26T18:23:35","slug":"teodoro-cano-pasara-a-la-historia-como-el-propulsor-del-muralismo-en-veracruz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/reportaje\/teodoro-cano-pasara-a-la-historia-como-el-propulsor-del-muralismo-en-veracruz\/","title":{"rendered":"Teodoro Cano pasar\u00e1 a la historia como el propulsor del muralismo en Veracruz"},"content":{"rendered":"<ul>\n<li data-leveltext=\"\uf0b7\" data-font=\"Symbol\" data-listid=\"1\" data-aria-posinset=\"1\" data-aria-level=\"1\"><i><span data-contrast=\"auto\">Su mirada de lo local la expandi\u00f3 <\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">mediante el arte <\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">al concierto inte<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">rnacional, celebran sus alumnos<\/span><\/i><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/li>\n<li data-leveltext=\"\uf0b7\" data-font=\"Symbol\" data-listid=\"1\" data-aria-posinset=\"2\" data-aria-level=\"1\"><i><span data-contrast=\"auto\">E<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">s una personalidad significativa para la instituci\u00f3n, \u201cuna imagen que enorgullece a la Universidad\u201d, pues en ella dej\u00f3 un legado art\u00edstico, pero tambi\u00e9n una simiente<\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">, dijo <\/span><\/i><i><span data-contrast=\"auto\">la directora de Artes Pl\u00e1sticas<\/span><\/i><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\"><br \/>\n<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div id=\"attachment_66874\" style=\"width: 491px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-1.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-66874\" class=\"wp-image-66874 size-full\" src=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-1-e1556245523315.jpg\" alt=\"\" width=\"481\" height=\"722\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-66874\" class=\"wp-caption-text\"><em>La Justicia<\/em>, en la Facultad de Derecho<\/p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><b><i><span data-contrast=\"auto\">Karina de la Paz Reyes D\u00edaz<\/span><\/i><\/b><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><b><i><span data-contrast=\"auto\">25<\/span><\/i><\/b><b><i><span data-contrast=\"auto\">\/04\/19, Xalapa, Ver.-<\/span><\/i><\/b><span data-contrast=\"auto\"> Teodoro Cano Garc\u00eda pasar\u00e1<\/span><span data-contrast=\"auto\"> a la historia como el propulsor del muralismo en Veracruz y <\/span><span data-contrast=\"auto\">aportar<\/span><span data-contrast=\"auto\"> la simiente en la Universidad Veracruzana (UV), coincidieron <\/span><span data-contrast=\"auto\">quienes <\/span><span data-contrast=\"auto\">fueron sus alumnos. <\/span><span data-contrast=\"auto\">El <\/span><span data-contrast=\"auto\">oriundo d<\/span><span data-contrast=\"auto\">e Papantla de Olarte, Veracruz, <\/span><span data-contrast=\"auto\">quiz\u00e1 el \u00fanico <\/span><span data-contrast=\"auto\">de <\/span><span data-contrast=\"auto\">esta entidad<\/span><span data-contrast=\"auto\"> que fue disc\u00edpulo de Diego Rivera, es recordado por su af\u00e1n de formar en esta corriente art\u00edstica <\/span><span data-contrast=\"auto\">y, sobre todo, por una \u201c<\/span><span data-contrast=\"auto\">intensa<\/span><span data-contrast=\"auto\"> pasi\u00f3n<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d<\/span><span data-contrast=\"auto\"> por la cultura<\/span><span data-contrast=\"auto\"> Totonaca, misma que dej\u00f3 plasmada en su obra.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">N<\/span><span data-contrast=\"auto\">aci\u00f3 el 29 de mayo de 1932 en <\/span><span data-contrast=\"auto\">El Zapote, municipio de <\/span><a href=\"http:\/\/148.226.12.161:8080\/egvadmin\/bin\/view\/enciclopedia\/Papantla+%28cabecera%29\"><span data-contrast=\"auto\">Papantla<\/span><\/a><span data-contrast=\"auto\">; se form\u00f3 como <\/span><span data-contrast=\"auto\">M<\/span><span data-contrast=\"auto\">aestro en Artes Pl\u00e1sticas<\/span><span data-contrast=\"auto\"> en la Academia de San Carlos de la Universidad Nacional Aut\u00f3noma de M\u00e9xico<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\"> de 1947 a 1951<\/span><span data-contrast=\"auto\">, y mientras estudiaba all\u00e1 fue disc\u00edpulo de<\/span> <span data-contrast=\"auto\">Jos\u00e9 Ch\u00e1vez Morado<\/span><span data-contrast=\"auto\"> y<\/span> <span data-contrast=\"auto\">Diego Rivera (<\/span><span data-contrast=\"auto\">e<\/span><span data-contrast=\"auto\">ste<\/span> <span data-contrast=\"auto\">\u00faltimo, <\/span><span data-contrast=\"auto\">junto con <\/span><span data-contrast=\"auto\">David Alfaro Siqueiros y Jos\u00e9 Clemente<\/span> <span data-contrast=\"auto\">Orozco <\/span><span data-contrast=\"auto\">son considerados <\/span><span data-contrast=\"auto\">los <\/span><span data-contrast=\"auto\">principales <\/span><span data-contrast=\"auto\">represe<\/span><span data-contrast=\"auto\">ntantes del muralismo mexicano <\/span><span data-contrast=\"auto\">que prosper\u00f3<\/span><span data-contrast=\"auto\"> a partir<\/span> <span data-contrast=\"auto\">de <\/span><span data-contrast=\"auto\">1920).<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">A<\/span><span data-contrast=\"auto\">dem\u00e1s, <\/span><span data-contrast=\"auto\">fue director <\/span><span data-contrast=\"auto\">del <a href=\"https:\/\/www.uv.mx\/tla\/\">Taller de Artes <\/a><\/span><span data-contrast=\"auto\">Pl\u00e1sticas de la UV en Xalapa,<\/span> <span data-contrast=\"auto\">fund\u00f3 y <\/span><span data-contrast=\"auto\">dirigi\u00f3 por alrededor de cuatro d\u00e9cadas<\/span><span data-contrast=\"auto\"> los Talleres Libres de Arte <\/span><span data-contrast=\"auto\">(TLA) <\/span><span data-contrast=\"auto\">en <\/span><span data-contrast=\"auto\">su natal <\/span><span data-contrast=\"auto\">Papantla.<\/span><span data-contrast=\"auto\"> En palabras de la directora de la Facultad de Artes Pl\u00e1sticas<\/span><span data-contrast=\"auto\"> (FAP)<\/span><span data-contrast=\"auto\">, <\/span><span data-contrast=\"auto\">Ana Gabriela Ram\u00edrez Liz\u00e1rraga<\/span><span data-contrast=\"auto\">, Teodoro Cano es una personalidad si<\/span><span data-contrast=\"auto\">gnificativa para la instituci\u00f3n,<\/span><span data-contrast=\"auto\"> \u201cuna imagen que enorgullece a la Universidad\u201d,<\/span><span data-contrast=\"auto\"> pues en ella dej\u00f3 un legado art\u00eds<\/span><span data-contrast=\"auto\">tico, pero tambi\u00e9n una simiente.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">\u201cHay un aspecto muy importante para la Universidad, y para \u00e9l como artista: irse a Papantla y fundar <\/span><span data-contrast=\"auto\">los Talleres Libres de Arte de la UV<\/span><span data-contrast=\"auto\">, donde se arraig\u00f3 la producci\u00f3n art\u00edstica; adem\u00e1s, hay muchos egresados de nuestra Facultad que ven\u00eda<\/span><span data-contrast=\"auto\">n<\/span><span data-contrast=\"auto\"> de all\u00e1 y ya tra\u00edan una formaci\u00f3n muy s\u00f3lida. A los <\/span><span data-contrast=\"auto\">TLA<\/span> <span data-contrast=\"auto\">iban de Poza Rica, Tuxpan y toda esa regi\u00f3n para trabajar con \u00e9l. \u00c9sa fue una gran aportaci\u00f3n.\u201d<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<div id=\"attachment_66851\" style=\"width: 732px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-2.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-66851\" class=\"size-full wp-image-66851\" src=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-2.jpg\" alt=\"\" width=\"722\" height=\"481\" srcset=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-2.jpg 722w, https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-2-300x200.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 722px) 100vw, 722px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-66851\" class=\"wp-caption-text\"><em>La psicolog\u00eda<\/em>, en la actual sede de la Direcci\u00f3n General de Difusi\u00f3n Cultural<\/p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><b><span data-contrast=\"auto\">Teodoro Ca<\/span><\/b><b><span data-contrast=\"auto\">no, el del esp\u00edritu paternal<\/span><\/b><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">El 23 de abril del presente a\u00f1o muri\u00f3 Teodoro Cano en <\/span><span data-contrast=\"auto\">la<\/span><span data-contrast=\"auto\"> capital<\/span><span data-contrast=\"auto\"> veracruzana y la<\/span><span data-contrast=\"auto\"> noticia caus\u00f3 conmoci\u00f3n a propios y extra\u00f1os<\/span><span data-contrast=\"auto\">. A prop\u00f3sito del suceso, Salvador Lorenzana <\/span><span data-contrast=\"auto\">Jim\u00e9nez <\/span><span data-contrast=\"auto\">y <\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00c1ngel Javier <\/span><span data-contrast=\"auto\">Petrilli<\/span><span data-contrast=\"auto\"> Rinc\u00f3n<\/span><span data-contrast=\"auto\">, qu<\/span><span data-contrast=\"auto\">ien<\/span><span data-contrast=\"auto\">e<\/span><span data-contrast=\"auto\">s<\/span><span data-contrast=\"auto\"> fueron sus alumnos y hoy son destacados acad\u00e9micos de la FAP, coincidieron en que el autor<\/span><span data-contrast=\"auto\"> de<\/span> <i><span data-contrast=\"auto\">Homenaje a la cultura Totonaca<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> siempre busc\u00f3 inculcar la d<\/span><span data-contrast=\"auto\">isciplina por el dibujo y, sobre todo, vincularlos con el muralismo.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">\u201cCuando <\/span><span data-contrast=\"auto\">yo era su alumno<\/span><span data-contrast=\"auto\"> a \u00e9l lo invita<\/span><span data-contrast=\"auto\">ro<\/span><span data-contrast=\"auto\">n a hacer un mural en Coatepec y la mayor parte de los estudiantes participamos. \u00c9l hac\u00eda invitaciones para que <\/span><span data-contrast=\"auto\">tuvi\u00e9ramos<\/span><span data-contrast=\"auto\"> es<\/span><span data-contrast=\"auto\">a<\/span><span data-contrast=\"auto\"> experiencia <\/span><span data-contrast=\"auto\">mural\u00edstica<\/span><span data-contrast=\"auto\">. Gracia<\/span><span data-contrast=\"auto\">s<\/span><span data-contrast=\"auto\"> a \u00e9l, all\u00e1 por 1972<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\"> se <\/span><span data-contrast=\"auto\">hizo<\/span><span data-contrast=\"auto\"> la <\/span><span data-contrast=\"auto\">Primera Confrontaci\u00f3n Nacional de Escuelas de Artes Pl\u00e1sticas<\/span><span data-contrast=\"auto\"> aqu\u00ed en Xalapa, y una de las invitadas<\/span><span data-contrast=\"auto\"> de honor<\/span><span data-contrast=\"auto\"> fue la<\/span><span data-contrast=\"auto\"> cr\u00edtica de arte Raquel <\/span><span data-contrast=\"auto\">Tibol<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d, rememor\u00f3 <\/span><span data-contrast=\"auto\">Salvador Lorenzana, titular del Taller de Litograf\u00eda de la FAP<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Tal <\/span><span data-contrast=\"auto\">Confrontaci\u00f3n Nacional<\/span><span data-contrast=\"auto\"> es citada en<\/span><span data-contrast=\"auto\"> varias rese\u00f1as y biograf\u00edas de<\/span> <span data-contrast=\"auto\">Teodoro Cano<\/span><span data-contrast=\"auto\">, pues reuni\u00f3 a connotados artistas, cr\u00edticos del arte y una exposici\u00f3n conformada por miles de obras. <\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201cA lo que quiero llegar es que <\/span><span data-contrast=\"auto\">dej\u00f3<\/span><span data-contrast=\"auto\"> ese cimiento<\/span><span data-contrast=\"auto\"> de la preparaci\u00f3n de Taller de Artes Pl\u00e1sticas a Escuela<\/span><span data-contrast=\"auto\"> (hoy FAP)<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d, enfatiz\u00f3 el entrevistado.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">\u201cEl recuerdo que tengo<\/span><span data-contrast=\"auto\"> de \u00e9l<\/span><span data-contrast=\"auto\"> es de una <\/span><span data-contrast=\"auto\">ense\u00f1anza acad\u00e9mica <\/span><span data-contrast=\"auto\">rigurosa, <\/span><span data-contrast=\"auto\">generalmente vinculada a lo que era el muralismo<\/span><span data-contrast=\"auto\">;<\/span><span data-contrast=\"auto\"> \u00e9l nos dio todas las estructuras para los que quisieran continuar en<\/span><span data-contrast=\"auto\"> el mural (y<\/span><span data-contrast=\"auto\"> s\u00ed hubo alumnos de esa generaci\u00f3n que hicieron murales en M\u00e9xico). \u00c9l dej\u00f3 esa semilla.\u201d<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Pero hay un rasgo m\u00e1s que <\/span><span data-contrast=\"auto\">Lorenzana Jim\u00e9nez<\/span> <span data-contrast=\"auto\">destac\u00f3 de Teodoro Cano: su esp\u00edritu p<\/span><span data-contrast=\"auto\">rotector<\/span><span data-contrast=\"auto\">. \u201c\u00cdbamos a su casa a comer<\/span><span data-contrast=\"auto\">, nos trataba no s\u00f3lo como alumnos, fue muy patern<\/span><span data-contrast=\"auto\">al<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d, <\/span><span data-contrast=\"auto\">describi\u00f3 al finado.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335551550&quot;:1,&quot;335551620&quot;:1,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Por su parte, <\/span><span data-contrast=\"auto\">\u00c1ngel Javier <\/span><span data-contrast=\"auto\">Petrilli<\/span><span data-contrast=\"auto\">, quien se ha desem<\/span><span data-contrast=\"auto\">pe\u00f1ado como director de la FAP, co<\/span><span data-contrast=\"auto\">incidi\u00f3 en que Cano siempre procur\u00f3 involucrar a los estudiantes en los pr<\/span><span data-contrast=\"auto\">oyectos <\/span><span data-contrast=\"auto\">mural\u00edsticos<\/span><span data-contrast=\"auto\"> que ten\u00eda.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">\u201c<\/span><span data-contrast=\"auto\">L<\/span><span data-contrast=\"auto\">o considero <\/span><span data-contrast=\"auto\">un apasionado de la cultura T<\/span><span data-contrast=\"auto\">otonaca<\/span><span data-contrast=\"auto\">;<\/span><span data-contrast=\"auto\"> creo que dej\u00f3 un gran legado a la cultura en general; su mirada <\/span><span data-contrast=\"auto\">siempre <\/span><span data-contrast=\"auto\">fue local, aunque en lo global expandi\u00f3 a trav\u00e9s del mural ese pensamiento tangible e intangible de la cultura Totonaca.\u201d<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">A decir de <\/span><span data-contrast=\"auto\">Petrilli<\/span><span data-contrast=\"auto\"> Rinc\u00f3n<\/span><span data-contrast=\"auto\">, el que <\/span><span data-contrast=\"auto\">Teodoro <\/span><span data-contrast=\"auto\">Cano procurara que los estudiantes participaran en los proyectos culturales que emprend\u00eda \u201cnos conect\u00f3 mucho con llevar el arte a las comu<\/span><span data-contrast=\"auto\">nidades, la mirada de lo social;<\/span><span data-contrast=\"auto\"> creo que s\u00ed nos ha dejado<\/span> <span data-contrast=\"auto\">una gran huella y un sentido de <\/span><span data-contrast=\"auto\">responsabilidad social y de nuestra cultura<\/span><span data-contrast=\"auto\">; <\/span><span data-contrast=\"auto\">eso<\/span><span data-contrast=\"auto\"> es algo que pocos artistas promueven y procuran, y que hoy es cada vez m\u00e1s necesario\u201d.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Es m\u00e1s, para el entrevistado, Teodoro Cano fue propulsor del muralismo en Veracruz<\/span><span data-contrast=\"auto\"> y lo expandi\u00f3 a otros estados<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span> <span data-contrast=\"auto\">tal es el caso de <\/span><span data-contrast=\"auto\">Campeche, Yucat\u00e1n, Tamaulipas, Coahuila,<\/span><span data-contrast=\"auto\"> S<\/span><span data-contrast=\"auto\">inaloa, Quintana Roo y Coli<\/span><span data-contrast=\"auto\">ma<\/span><span data-contrast=\"auto\">, a manera de continuar el trabajo de los grandes mura<\/span><span data-contrast=\"auto\">listas del pa\u00eds<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">El hecho de que Cano haya sido disc\u00edpulo de Diego Rivera era algo que citaba con frecuencia, aderezado con \u201cpasi\u00f3n y orgullo\u201d. Lo <\/span><span data-contrast=\"auto\">hac\u00eda, justific\u00f3<\/span> <span data-contrast=\"auto\">el acad\u00e9mico<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span> <span data-contrast=\"auto\">porque \u201cera su herencia\u201d.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Am\u00e9n del legado art\u00edstico que dej\u00f3 en la UV, est\u00e1 su filosof\u00eda, afirm\u00f3 <\/span><span data-contrast=\"auto\">Javier <\/span><span data-contrast=\"auto\">Petrilli<\/span><span data-contrast=\"auto\">. \u201cAl menos en el pensamiento de hacia d\u00f3nde ir, qu\u00e9 hacer en el aspecto del arte en la sociedad, en la cultura y la inclusi\u00f3n. Fue tema importante c\u00f3mo los pueblos originarios, a trav\u00e9s de su obra, se sienten orgullosos de lo que son y tienen. Nosotros en esa mirada nos sentimos bastante com<\/span><span data-contrast=\"auto\">placidos\u201d.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Un aspecto que destac\u00f3 y que coincidi\u00f3 con lo dicho por <\/span><span data-contrast=\"auto\">Salvador Lorenzana <\/span><span data-contrast=\"auto\">fue<\/span><span data-contrast=\"auto\"> el trato familiar. \u201cDe pronto nos desplaz\u00e1bamos a lugares donde ten\u00edamos que realizar algunas pr\u00e1cticas y <\/span><span data-contrast=\"auto\">en ocasiones<\/span> <span data-contrast=\"auto\">su familia estaba presente. Eso fue<\/span><span data-contrast=\"auto\"> muy motivante<\/span> <span data-contrast=\"auto\">y<\/span><span data-contrast=\"auto\"> muy significativo\u201d.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<div id=\"attachment_66850\" style=\"width: 732px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-3.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" aria-describedby=\"caption-attachment-66850\" class=\"wp-image-66850 size-full\" src=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-3.jpg\" alt=\"\" width=\"722\" height=\"481\" srcset=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-3.jpg 722w, https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-3-300x200.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 722px) 100vw, 722px\" \/><\/a><p id=\"caption-attachment-66850\" class=\"wp-caption-text\"><em>Historia de la medicina<\/em>, en el Centro de Especialidades M\u00e9dicas \u201cDoctor Rafael Lucio\u201d<\/p><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><b><span data-contrast=\"auto\">Los mur<\/span><\/b><b><span data-contrast=\"auto\">os <\/span><\/b><b><span data-contrast=\"auto\">tocados por Teodoro Cano<\/span><\/b><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">E<\/span><span data-contrast=\"auto\">l artista oriundo de Papantla dej\u00f3 un significativo legado en Xalapa, <\/span><span data-contrast=\"auto\">en <\/span><span data-contrast=\"auto\">su natal ciudad,<\/span> <span data-contrast=\"auto\">en <\/span><span data-contrast=\"auto\">aquella regi\u00f3n<\/span><span data-contrast=\"auto\"> y sobre todo en la UV. <\/span><span data-contrast=\"auto\">A prop\u00f3sito del homenaje que le rindi\u00f3 la 29 Feria Nacional del Libro Infantil y Juvenil del Instituto Veracruzano de <\/span><span data-contrast=\"auto\">la <\/span><span data-contrast=\"auto\">Cultura, la instituci\u00f3n enlist\u00f3 algunas de sus obras: <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Historia de la medicina<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> en el Centro de Especialidades M\u00e9dicas <\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201c<\/span><span data-contrast=\"auto\">Doctor Rafael Lu<\/span><span data-contrast=\"auto\">cio<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d<\/span><span data-contrast=\"auto\">; <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Historia de la educaci\u00f3n <\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">e<\/span><span data-contrast=\"auto\">n la Benem\u00e9rita Escuela Normal Veracruzana \u201cEnrique<\/span><span data-contrast=\"auto\"> C. <\/span><span data-contrast=\"auto\">R\u00e9<\/span><span data-contrast=\"auto\">bsamen<\/span><span data-contrast=\"auto\">\u201d<\/span><span data-contrast=\"auto\">;<\/span><span data-contrast=\"auto\"> las pinturas-murales <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">La historia del Movimiento Agrarista<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> en la Confederaci\u00f3n Nacional Campesina<\/span><span data-contrast=\"auto\">,<\/span><span data-contrast=\"auto\"> y <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">La psicolog\u00eda<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> en la <\/span><span data-contrast=\"auto\">entonces <\/span><span data-contrast=\"auto\">Escuela<\/span><span data-contrast=\"auto\"> de Psicolog\u00eda , edificio ubicado en la calle Ju\u00e1rez de esta ciudad y actual sede de la Direcci\u00f3n General de Difusi\u00f3n Cultural de la UV.<br \/>\n<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">De su autor\u00eda tambi\u00e9n son <\/span><span data-contrast=\"auto\">los relieves <\/span><span data-contrast=\"auto\">de la entrada a<\/span><span data-contrast=\"auto\"> la zona arqueol\u00f3gica<\/span> <span data-contrast=\"auto\">El <\/span><span data-contrast=\"auto\">Taj\u00edn, el mural en relieve <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">Homenaje a la cultura Totonaca<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> en el muro de contenci\u00f3n de la catedral<\/span><span data-contrast=\"auto\"> de Papantla,<\/span><span data-contrast=\"auto\"> y el monumento <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">El volador<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\"> de 24 m<\/span><span data-contrast=\"auto\">etros<\/span><span data-contrast=\"auto\"> de altura<\/span><span data-contrast=\"auto\">, tambi\u00e9n en aquella ciudad<\/span><span data-contrast=\"auto\">. Asimismo, sobresale la escultura <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">El cristo redentor<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">, con una altura de 31.5 metros<\/span><span data-contrast=\"auto\"> en <\/span><span data-contrast=\"auto\">Tihuatl\u00e1n<\/span><span data-contrast=\"auto\">, Veracruz<\/span><span data-contrast=\"auto\">.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Menci\u00f3n aparte merecen los murales de la Facultad de Derecho <\/span><span data-contrast=\"auto\">Xalapa <\/span><span data-contrast=\"auto\">de la UV, toda vez que c<\/span><span data-contrast=\"auto\">omo parte de los trabajos para incrementar el acervo art\u00edstico de la<\/span><span data-contrast=\"auto\"> instituci\u00f3n<\/span><span data-contrast=\"auto\">, <\/span><span data-contrast=\"auto\">as\u00ed como culminar un proyecto que inici\u00f3 en 1995 con la elaborac<\/span><span data-contrast=\"auto\">i\u00f3n de un primer mural llamado <\/span><i><span data-contrast=\"auto\">La Justicia<\/span><\/i><span data-contrast=\"auto\">, se construyeron dos murales m\u00e1s en alto relieve en<\/span><span data-contrast=\"auto\"> dicha entidad acad\u00e9mica.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">Lo especial tambi\u00e9n reside en que l<\/span><span data-contrast=\"auto\">a conclusi\u00f3n de la serie de murales reali<\/span><span data-contrast=\"auto\">zados en la Facultad de Derecho, <\/span><span data-contrast=\"auto\">fueron algunas de sus \u00faltimas obras en 2018.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span data-contrast=\"auto\">E<\/span><span data-contrast=\"auto\">n uno de los murales <\/span><span data-contrast=\"auto\">plasm\u00f3 <\/span><span data-contrast=\"auto\">el escudo de la<\/span><span data-contrast=\"auto\"> UV<\/span><span data-contrast=\"auto\">, como elemento princip<\/span><span data-contrast=\"auto\">al de la composici\u00f3n, contempla<\/span><span data-contrast=\"auto\">do <\/span><span data-contrast=\"auto\">por <\/span><span data-contrast=\"auto\">tres personas que represent<\/span><span data-contrast=\"auto\">an a la comunidad <\/span><span data-contrast=\"auto\">universitaria, misma que hace posible a esta instituci\u00f3n.<\/span> <span data-contrast=\"auto\">En otro mural se observa como elemento principal y central el escudo de la Facultad de Derecho, incl<\/span><span data-contrast=\"auto\">uyendo en la secci\u00f3n inferior<\/span><span data-contrast=\"auto\"> un hombre y una mujer como esencia de la sociedad y punto de partida de la familia, <\/span><span data-contrast=\"auto\">quienes<\/span><span data-contrast=\"auto\"> sostienen en sus manos la Constituci\u00f3n Pol\u00edtica d<\/span><span data-contrast=\"auto\">e los Estados Unidos Mexicanos.<\/span><span data-ccp-props=\"{&quot;134233279&quot;:true,&quot;201341983&quot;:0,&quot;335559731&quot;:708,&quot;335559739&quot;:160,&quot;335559740&quot;:240}\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div id='gallery-1' class='gallery galleryid-66873 gallery-columns-3 gallery-size-full'><dl class='gallery-item'>\n\t\t\t<dt class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-4.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"722\" height=\"542\" src=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-4.jpg\" class=\"attachment-full size-full\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-66872\" srcset=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-4.jpg 722w, https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-4-300x225.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 722px) 100vw, 722px\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/dt>\n\t\t\t\t<dd class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-66872'>\n\t\t\t\tAna Gabriela Ram\u00edrez Liz\u00e1rraga, directora de la FAP \n\t\t\t\t<\/dd><\/dl><dl class='gallery-item'>\n\t\t\t<dt class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-5.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"722\" height=\"542\" src=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-5.jpg\" class=\"attachment-full size-full\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-66865\" srcset=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-5.jpg 722w, https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-5-300x225.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 722px) 100vw, 722px\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/dt>\n\t\t\t\t<dd class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-66865'>\n\t\t\t\t\u201cEl recuerdo que tengo de Teodoro Cano es de una ense\u00f1anza acad\u00e9mica rigurosa\u201d: Salvador Lorenzana Jim\u00e9nez\n\t\t\t\t<\/dd><\/dl><dl class='gallery-item'>\n\t\t\t<dt class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-6.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"722\" height=\"542\" src=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-6.jpg\" class=\"attachment-full size-full\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-66868\" srcset=\"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-6.jpg 722w, https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/files\/2019\/04\/260419-Teodoro-Cano-6-300x225.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 722px) 100vw, 722px\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/dt>\n\t\t\t\t<dd class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-66868'>\n\t\t\t\t\u201cA trav\u00e9s del mural expandi\u00f3 el pensamiento tangible e intangible de la cultura Totonaca\u201d: Javier Petrilli Rinc\u00f3n \n\t\t\t\t<\/dd><\/dl><br style=\"clear: both\" \/>\n\t\t<\/div>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Se form\u00f3 como Maestro en Artes Pl\u00e1sticas en la Academia de San Carlos de la UNAM, de 1947 a 1951; fue disc\u00edpulo de Jos\u00e9 Ch\u00e1vez Morado y Diego Rivera<\/p>\n","protected":false},"author":1508,"featured_media":66857,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[61,14],"tags":[],"class_list":["post-66873","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-banner","category-reportaje"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/66873","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1508"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=66873"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/66873\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/media\/66857"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=66873"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=66873"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.uv.mx\/prensa\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=66873"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}